Każdy element zadziałał tak, jak powinien, ale można też mówić o cudzie. Specjaliści z UCK uratowali pacjenta z masywną zatorowością płucną
Dzięki skoordynowanej i efektywnej współpracy
zespołu ratownictwa medycznego oraz multidyscyplinarnego zespołu z
Uniwersyteckiego Centrum Klinicznego w Gdańsku udało się uratować 32-letniego
pana Piotra z masywną zatorowością płucną, u którego kilkukrotnie doszło do
zatrzymania krążenia. Jak mówią lekarze, był to efekt dobrych, szybko
podejmowanych decyzji przez zespół, połączonych z dużą dozą szczęścia.
13 września 2026 r. personel Klinicznego Oddziału
Ratunkowego UCK, szpitala klinicznego GUMed, otrzymał informację, że zespół gdańskiego pogotowia ratunkowego
w składzie Monika Matynia i Piotr Wawoczny jest u młodego pacjenta, u którego doszło do zatrzymania krążenia. Pierwotnie
ratownicy medyczni byli wezwani do duszności. Dysponowali również informacją,
że kilka tygodni wcześniej 32-latek przeszedł operację ortopedyczną, która była
skutkiem skomplikowanego złamania nogi.
– Szpital, w którym mężczyzna miał wykonany
zabieg i który miał go przyjąć, ze względu na dużą liczbę chorych i inny nagły
przypadek, nie mógł tego zrobić. Wówczas dyspozytor skontaktował się z nami.
Zorganizowaliśmy zespół i czekaliśmy w shock roomie (wyznaczone miejsce na
oddziale ratunkowym przeznaczone do natychmiastowego ratowania pacjentów w
stanie bezpośredniego zagrożenia życia). Pierwsze zatrzymanie krążenia
nastąpiło o godz. 13:05, kiedy ratownicy robili EKG w domu pacjenta. O 14 z
minutami był już u nas, zaintubowany i w zasadzie jak tylko dotarł do UCK,
doszło u niego do kolejnego zatrzymania krążenia – relacjonuje dr n.
med. Tomasz Łopaciński z Klinicznego Oddziału Ratunkowego UCK, konsultant
wojewódzki w dziedzinie medycyny ratunkowej. – Niezwłocznie podjęliśmy
resuscytację, szybko staraliśmy się wykluczyć odwracalne przyczyny zatrzymania
krążenia. Wiedząc o urazie, mając na względzie wykonany zabieg oraz objawy przed
zatrzymaniem krążenia wysunęliśmy głębokie podejrzenie, że doszło do masywnej
zatorowości płucnej –
dodaje lekarz.
Przeprowadzono dalszą diagnostykę. Obecny na oddziale
kardiolog wykonał echokardiografię, która wykazała poszerzenie prawej komory
serca, co jest pośrednim znakiem zatorowości płucnej.
– Gdy doszło do kolejnego zatrzymania krążenia u mężczyzny, wiedzieliśmy, że dotychczas prowadzone działania przez zespół gdańskiego pogotowia były prowadzone prawidłowo, ale nie przyniosły skutku. Mam na myśli resuscytację przedszpitalną, która była prowadzona przez ratowników i była prowadzona bardzo dobrze. Mimo że kilkukrotnie dochodziło do zatrzymania krążenia z krótkim powrotem spontanicznego krążenia pomiędzy, nie było tutaj czasu no-flow (to okres, w którym krew w ogóle nie krąży w organizmie pacjenta, występuje od momentu wystąpienia zatrzymania krążenia do rozpoczęcia jakichkolwiek uciśnięć klatki piersiowej; najczęściej to kluczowy czynnik determinujący szanse na przeżycie oraz późniejszy stan neurologiczny człowieka). W trakcie trwania resuscytacji dodatkowo mierzona kapnografia (poziom dwutlenku węgla w wydychanym powietrzu) wskazywała na prawidłowo prowadzone działania – dopowiada dr Łopaciński.
Ze względu na bezpośrednie zagrożenie życia, i potencjalnie
odwracalną przyczynę, do ratowania pacjenta zaangażowano wielospecjalistyczny
zespół złożony z: lekarzy medycyny ratunkowej, ratowników medycznych,
anestezjologów, kardiologów, kardiochirurgów, zespołu pracowni hemodynamicznej
oraz personelu pielęgniarskiego i technicznego.
Po konsultacji z kardiochirurgiem lek. Nikodemem
Ulatowskim i kardiologiem inwazyjnym dr. n.med. Grzegorzem Żukiem zdecydowano,
że 32-latek będzie podłączony do ECMO (urządzenie do pozaustrojowego
utlenowania krwi), które tymczasowo przejmie funkcję niewydolnego układu
krążenia i oddechowego, a następnie przeprowadzi się u niego trombektomię,
czyli mechaniczne usunięcie skrzeplin z płuc, które doprowadziły do zatorowości
i zatrzymania krążenia.
– Zespół założył ECMO żylno-tętnicze, z powodu niewydolnego serca. Dzięki tym działaniom udało się ustabilizować pacjenta. Potwierdziliśmy masową zatorowość – „wyłączone” było całe, prawe płuco. Kardiolodzy interwencyjni wykonali skuteczną trombektomię i udało się przywrócić przepływ krwi przez naczynia płucne. Po wykonanym zabiegu, z bardzo dobrym efektem hemodynamicznym, rokowania były niepewne, ale mimo wszystko liczyliśmy na pozytywne zakończenie – wspomina lekarz medycyny ratunkowej.


Od lewej: dr n. med. Tomasz Łopaciński, pacjent oraz kardiochirurg lek. Nikodem Ulatowski
Pacjent niemal od razu po zabiegu zaczął reagować – otwierać oczy i wykonywać polecenia. Lekarze zdecydowali jednak, żeby utrzymać go jeszcze w sedacji, ponieważ nadal nie wiadomo było, czy i jak duże były u niego deficyty neurologiczne. W następnej dobie 32-latek był już wybudzony, ekstubowany i po badaniach przekazany na oddział Intensywnego Nadzoru Kardiologicznego, a finalnie wypisany ze szpitala.
– W międzyczasie poszedłem go odwiedzić.
Początkowo miał jeszcze luki w pamięci, ale to było najmniejszym problemem. Z
całej sytuacji wyszedł bez większych deficytów neurologicznych, a przypomnę, że łącznie był reanimowany ponad 75 minut! – mówi dr
Łopaciński.
Lekarze uważają, że przyczyna grożących śmiercią problemów pana Piotra może tkwić w okresie pooperacyjnym i profilaktyce przeciwzakrzepowej. – Operację miał przeprowadzoną w jednym z gdańskich szpitali i ortopedycznie na pewno został prawidłowo zaopatrzony, łącznie z lekami przeciwzakrzepowymi, które pacjent brał, możliwe natomiast, że dawka standardowa była dla niego niewystarczająca. W tym miejscu warto podkreślić, że istotnym utrudnieniem w udzielaniu pomocy panu Piotrowi były warunki lokalowe i ograniczenia architektoniczne budynku. Pacjent mieszkał na 7. piętrze, a niewielkie rozmiary windy oraz ograniczona mobilność po przebytym złamaniu dodatkowo komplikowały działania ratunkowe. Transport pacjenta do ambulansu, prowadzony w trakcie resuscytacji krążeniowo-oddechowej, wymagał zaangażowania strażaków, którzy wsparli zespół ratownictwa medycznego – dodaje dr Łopaciński.
Szacuje się, że w Polsce niespełna 7-10 % procent osób
przeżywa pozaszpitalne zatrzymanie krążenia, dlatego przypadek 32-latka należy
traktować jako duży sukces, a nawet coś więcej.
– To wszystko można rozpatrywać trochę w
kategorii cudu, że ta sytuacja tak się zakończyła. Po pierwsze bardzo
efektywnie została przeprowadzona reanimacja przedszpitalna i to, że pan Piotr
trafił akurat do nas i to szybko, mimo pewnych problemów transportowych i
logistycznych, przyczyniło się do pozytywnego zakończenia. W UCK już od
dłuższego czasu funkcjonuje zespół szybkiego reagowania w zatorowości płucnej
(PERT) i ponownie przekonaliśmy się, że dostępność ECMO, obecność specjalistów,
którzy mogli go podłączyć i wykonać mechaniczną trombektomię, oraz szybkość
współpracy z Klinicznym Oddziałem Ratunkowym i trafność podejmowanych bez
zawahania decyzji skutkują sukcesem w postaci wyleczenia pacjenta. Chciałem
jeszcze raz bardzo podziękować wszystkim osobom, które były i nadal są zaangażowane
w opiekę nad panem Piotrem, gdyż przed nim jeszcze długa droga do pełnego
powrotu do zdrowia, ale wszystko wskazuje na pozytywne zakończenie tej historii
– podkreśla Tomasz Łopaciński.
Masywna zatorowość płucna należy do najpoważniejszych
stanów zagrożenia życia. Wczesne rozpoznanie objawów, takich jak nagła lub
narastająca duszność, ból w klatce piersiowej czy omdlenie, oraz szybkie
wezwanie pomocy medycznej mogą mieć kluczowe znaczenie dla rokowania pacjenta.
– Jeżeli pojawiają się wyraźne
dolegliwości – nie mam tu na myśli drobnego dyskomfortu, ale na przykład
utrzymujący się ból w klatce piersiowej i trudności w nabraniu powietrza,
duszność, wyraźny spadek tolerancji wysiłku czy sytuację, w której chory nie
jest w stanie spać na leżąco
z powodu uczucia „zatykania” lub wręcz duszenia się – to jest moment, w którym
należy wezwać pogotowie, a nie korzystać ze standardowej ścieżki
diagnostycznej. Taki stan może w każdej chwili gwałtownie się pogorszyć, a
kondycja pacjenta w ciągu kilku minut może stać się krytyczna i prowadzić do
zmian, które będą już bardzo trudne do odwrócenia – apeluje dr Tomasz
Łopaciński.
W
procesie leczenia brali udział również:
–
lek. Andrzej Lubiewski, rezydent medycyny ratunkowej z KOR-u,
–
Iwona Bąk, pielęgniarka z Pracowni Hemodynamicznej,
–
dr Natasza Gilis-Malinowska, kardiolog z Kliniki Kardiologii „J” i Poradni Zakrzepowo-Zatorowej
Fot. Milena Szabat UCK
Dodano: 18.11.2026 r.



